باتلاقی که ایران و آمریکا را تهدید می‌کند! ؟

محمد طولابی – کارشناس و تحلیلگر جنگ در این یادداشت که در ادامه می اید خیلی از اتفاقاتی را که رخ داد را پیش بینی و تشریح نموده است.

ایران در آستانه یک آزمون تاریخی قرار دارد؛ بحرانی که نه تنها سرنوشت کشور را تعیین می‌کند، بلکه آینده قدرت‌های جهانی را نیز تحت تأثیر قرار خواهد داد. در این میان، یک باتلاق پیچیده برای ایران و آمریکا طراحی شده است؛ باتلاقی که سال‌ها توسط برخی قدرت‌های جهانی محاسبه شده.
آیا مردم ایران خواهند توانست مسیر این بحران را تغییر دهند؟ پاسخ در توانایی ملت برای مدیریت هوشمندانه بحران نهفته است. این یادداشت تحلیلی، به بررسی خطرات و فرصت‌های پیش‌رو، نقش مردم و چگونگی مدیریت بحران می‌پردازد؛ تا هر ایرانی آگاه بداند که در بزنگاه‌های تاریخی، تصمیم و هوشیاری ملت تعیین‌کننده سرنوشت کشور است.
در هفته‌ها و ماه‌های اخیر، دوباره زمزمه‌هایی درباره احتمال یک درگیری محدود میان آمریکا، اسرائیل و ایران شنیده می‌شود. این تحلیل نه برای ایجاد نگرانی است و نه پیش‌بینی قطعی؛ بلکه هشداری ملی درباره خطر پنهانی است که اگر دیده نشود، پیامدهای آن می‌تواند برای ایران و حتی آمریکا بسیار سنگین‌تر از خود جنگ باشد.
ایران امروز کشوری است با حدود ۹۳ میلیون جمعیت، جغرافیای وسیع، هویت تاریخی ریشه‌دار، و توان نظامی مستقل و چندلایه. چنین کشوری حتی تحت یک حمله محدود—رفتاری کاملاً متفاوت از عراق و افغانستان—خواهد داشت. همین ویژگی، ایران را به نقطه‌ای تبدیل کرده که رقابت میان آمریکا و اروپا در آن معنا پیدا می‌کند.
در سال‌های اخیر نشانه‌های روشنی وجود دارد که برخی کشورهای اروپایی، به‌ویژه انگلستان، نسبت به افزایش نفوذ ژئوپلیتیک آمریکا خصوصاً در دوره ترامپ احساس نگرانی می‌کنند. پیشنهاد خرید گرینلند از دانمارک، فشار واشنگتن بر ناتو، گسترش حضور آمریکا در مناطق مورد مناقشه و افزایش قدرت بازدارندگی این کشور برای اروپا یک معنا دارد:
آمریکا هرچه قوی‌تر شود، اروپا در حاشیه عمیق‌تری قرار می‌گیرد.
از همین نقطه است که تحلیل برخی ناظران ژئوپلیتیک مطرح می‌شود:
اروپا، به‌ویژه انگلستان، ضرورتی برای آغاز جنگ ندارد، اما اگر آمریکا وارد درگیری شود، اروپا می‌تواند آن را طولانی، پیچیده و فرسایشی کند؛ سناریویی که هم آمریکا را تضعیف می‌کند و هم ایران را.
در این چارچوب، ایران می‌تواند به صحنه‌ای تبدیل شود که اروپا در آن «یک تیر و دو نشان» بزند:
گرفتار شدن آمریکا در یک جنگ بی‌پایان، و در عین حال تضعیف ساختارهای درونی ایران از طریق فعال‌سازی شکاف‌های قومی و بحران‌های امنیتی.
خطر اصلی دقیقاً در همین نقطه است. اگر آمریکا، به هر دلیل، وارد یک عملیات محدود شود—عملیاتی که هدفش می‌تواند نمایش قدرت یا کسب دستاورد سیاسی باشد—اروپا از نتیجه مستقیم آن سود می‌برد. زیرا:
آمریکا وارد باتلاق می‌شود.

ایران توان تبدیل هر درگیری محدود به یک بحران منطقه‌ای را دارد. ورود آمریکا به چنین بحران بزرگی یعنی سال‌ها هزینه مالی، نظامی و سیاسی.
ایران تضعیف می‌شود.
در لحظات بحران، جریان‌های تجزیه‌طلب فعال می‌شوند و حتی شایعه ناامنی می‌تواند برخی شکاف‌های حساس را تحریک کند.

اروپا فرصت قدرت‌گیری پیدا می‌کند
آمریکا درگیر می‌شود، ایران درگیر می‌شود، و اروپا در آرامش نسبی می‌تواند نقش منطقه‌ای و جهانی خود را ترمیم کند.
در چنین شرایطی، نقش مردم ایران بیش از هر زمان دیگری حیاتی است. ملت آگاه و هوشیار ایران می‌توانند با رفتار مسئولانه، دوری از تنش‌های داخلی و مراقبت از شکاف‌های قومی و سیاسی، معادله را به نفع کشور تغییر دهند و اجازه ندهند هیچ بحرانی به سمت تجزیه یا جنگ داخلی هدایت شود.
در نگاه بسیاری از تحلیلگران بحران، هر کشوری که با ضربه ناگهانی مواجه می‌شود، اگر بتواند در همان ساعات و روزهای نخست نوعی هماهنگی مدنی و آرام‌سازی اجتماعی ایجاد کند، عملاً مانع از فروپاشی یا جنگ داخلی شده است.

ایران نیز از این قاعده مستثنی نیست.
هوشیاری مردم می‌تواند بزرگ‌ترین سد در برابر سناریوهای فرسایشی باشد.
ایران سرزمینی است که بارها از میان طوفان‌ها گذشته و هر بار قوی‌تر بازگشته است. امروز نیز با آگاهی مردم و شناخت درست تهدیدها می‌تواند از پیچ خطرناک رقابت قدرت‌های جهانی عبور کند؛ رقابتی که اگر به درگیری منجر شود، نه تنها ایران، بلکه آمریکا را هم درگیر باتلاقی خواهد کرد؛ باتلاقی که برخی قدرت‌های اروپایی سال‌هاست برای آن محاسبه می‌کنند.

جمع‌بندی
۱) اروپا بیش از آنکه از قدرت ایران بترسد، از قدرت گرفتن آمریکا نگران است.
۲) طولانی کردن جنگ ایران و آمریکا، تنها مسیر اروپا برای مهار آمریکا و فرسایش ایران است؛ و کلید آن، سناریوی تجزیه است.
۳) آمریکا پس از ورود به جنگ فرسایشی، دیر یا زود به‌دنبال جایگزینی قدرت در ایران خواهد افتاد؛ روزی که چهره نفوذی‌ها آشکار خواهد شد.
۴) مردم ایران در هر شرایطی باید مراقب تجزیه‌طلبان باشند؛ هیچ ننگی در تاریخ با تجزیه یک کشور برابر نیست.